معرفي كتب قديمي

کتاب معرفة الاشیاء


کتاب قدیمی
تالیف : آیت الله حاج شیخ علی بن محمد بن اسمعیل نمازی شاهرودی
عالم جلیل القدرمرحوم حاج شیخ علی بن محمد بن اسمعیل نمازی شاهرودی بسال 1294 هجری شمسی در شاهرود متولد و بسال 1364 هجری شمسی در مشهد وفات یافت ایشان پس از تحصیلات مقدماتی در شاهرود برای ادامه تحصیل به مشهد مقدس و سپس به نجف اشرف عزیمت نمود و علاوه بر کسب تبحر در علوم دینی و نایل شدن به درجه اجتهاد در 22 سالگی در علوم مختلف از جمله طب، ریاضیات و تاریخ نیز دانش و تجاربی اندوخت و محصول پر برکت این عالم ربانی علاوه بر خدمات وسیع آموزشی و تربیت شاگردان فاضل، تالیف کتب متعددی از جمله کتب زیر است.

1- مستدرک سفینه البحار در 10 جلد 2- الاحتجاج بالتاج علی اصحاب اللجاج
3- الاعلام الهادیه فی اعتبار الکتب الاربعه 4- ابواب رحمت
5- تاریخ و فلسفه تصوف 6- مناسک حج
7- رساله تفویض 8- رساله علم غیب امام(ع)
9- اصول دین 10- رساله نور الانوار
11- ارکان دین 12- زندگی حبیب بن مظاهر اسدی
13- تاریخچه مجالس روضه خوانی
14- قرآن و عترت در اسلام
15- حواشی بر کتب مختلف علوم دینی 16- اثبات ولایت
17- مستطرفات المعالی 18- مستدرکات علم رجال
19- روضات النظرات 20- مجموعه نفیسه(در پزشکی)
21- معرفة الشیاء(در شناخت مفردات پزشکی) 22- معارف الهیه

نگاهی کوتاه به حیات و آثار حکیم عماد الدین محمود بن مسعود بن محمود شیرازی

یکی از پزشکان دانشمند و مولفین پرکار طبی در قرن دهم هجری و معاصر دوران سلطنت شاه کتابطهماسب صفوی، حکیم عمادالدین محمد بن مسعود است که شهرت فراوان و مقام علمی شامخ در پزشکی دارد و از او آثار ارزشمندی در زمینه پزشکی باقی مانده است. پدر او نیز چشم پزشک و صاحب تالیفی در مورد بیماریهای چشم بوده است که بنا به نقل سیریل الگود کتاب مذکور را سالها بعد، شاه عباس هنگامی که از اصفهان برای تحکیم حکومت به تبریز لشکرکشی می کرد همراه خود برده است.
عماد الدین پس از اتمام تحصیلات پزشکی خود به شیروان رفته و نزد حاکم آن دیار عبدالله خان استاجلو مشغول خدمت شده است. مدتی بعد به دستور شاه طهماسب به عنوان پزشک بیمارستانی که پیش از آن زمان ، درجوار آستان قدس رضوی برای ارائه خدمات درمانی به زائران و مجاوران آستان ملکوتی حضرت ثامن الحجج تاسیس شده بود اعزام گردیده و در همین فرصت آثاری از جمله کتاب آتشک را که مورد بحث ماست تالیف نموده است
توجه: تمام کتب معرفی شده جهت استفاده محققین و پژوهشگران در کتابخانه مرکز تحقیقات زعفران موجود می باشد.

ادامه مطلب...

کتاب یاقوتی و رساله دافع الوبا

کتابمولوی حکیم  وکیل احمد اسکندری پور نویسنده کتاب تذکرة اللبیب فیما یتعلق بالطب و فارسی زبان هند و مهاجر ایرانی در قرن 13 هجری قمری است. وی در مقدمه تالیف ارزشمند خود با بیان نادرستی تجویز دارو  بدون تشخیص صحیح و در نظر گرفتن ویژگی های فردی بیماران اظهار می دارد که در این کتاب کوشیده است در ترکیبات دارویی پیشنهادی خود با حذف هر گره داروی سمی، ناشناخته و غیر دسترسی، شرایط دسترسی بیماران را به داروئی مناسب، غیر سمی و سهل الحصول فراهم آورد.
این کتاب اگر چه بظاهر کاری تکراری و فاقد نوآوری خاصی است اما بلحاظ آسانی دسترسی و کاربردی بودن آن زمینه مناسبی برای پژوهش های نوآور فراهم می سازد
نکته جالب توجه در این کتاب تجدید نظر و منظمات آن است که بخشی حدود 40 صفحه را که در ابتدای کتاب قرار داده شامل می شود.
رساله دافع الوبا نیز که از همین مولف در این مجموعه بطبع رسیده در دهه اول جمادی الاولی سنه 1283 هجری قمری کار نگارش آن به پایان رسیده است. در این رساله نیز به لحاظ مطرح کردن یک بحث جامع در باب بیماری وبا و درمانهای مکمل می تواند برای پژوهشگران قابل بررسی باشد بد نیست اشاره کنیم که تقریبا در همان زمان مرحوم سید الحکما تبریزی در ایران کتابی تحت عنوان قانون العلاج در خصوص شناسائی و درمان بیماریهای وبا و طاعون نوشته و مقایسه محتوی این دو کتاب و بررسی تفاوت دیدگاههای این دو مولف هندی و ایرانی نیز در حد خود جالب و سودمند خواهد بود.

جلاء العیون

اثری است در علم کحالی (چشم پزشکی)تالیف حکیم شلیمر فلمنکی وی متولد شهر لیدن در هلند است .شلیمر در سال 1851 میلادی وارد ایران شد قبل از ورود به ایران مدت 2 سال در حلب (سوریه) اقامت داشته و از طریق بغداد ظاهرا بقصد بررسی بیماری سالک وارد ایران شده است. اما پس از دکتر پولاک از وی در دارالفنون برای تدریس پزشکی استفاده شده است و آثار متعددی از جمله کتاب حاضر را در زمان تدریس به یادگار گذاشته است. از آثار شلیمر در دوره اول انتشارات موسسه مطالعات تاریخ پزشکی ، طب اسلامی و مکمل کتاب سرالحکمه(در بیوشیمی)، فرهنگ بزرگ پزشکی و کتاب شفائیه را با شرح نسبتا مفصلی از زندگانی و معرفی آثار دیگر او در سالهای 1382 و 1383 منتشر کرده است. اگر چه آثار شلیمر به نوعی علوم پزشکی جدید را شامل می شود اما ترجمه آثار او به زبان فارسی و نشر همزمان آن توسط کسانی که با طب سنتی و مصطلحات آن آشنایی کافی داشته اند راه را برای محققین امروز و یافتن معادلهای اصطلاحات قدیم و جدید باز می کند در عین حال ملاحظه می شود که طب مدرن آن روزگار فاصله زیادی با طب متداول سنتی آن زمان ندارد از این نظر نیز انتظار می رود محققین طب سنتی از این گونه آثار بتوانند کم و بیش استفاده نمایند.

راهنمای درمانهای طبیعی

این کتاب که در اصل به عنوان کتاب جیبی برای استفاده از شیوه های درمانی طبیعی تهیه شده در حد خود گنجینه ای است از درمانهای گیاهی ، تغذیه ، هومئوپاتی و عصاره های غدد با کاربرد در طب طبیعی. در این کتاب فرآورده های طبیعی به صورت الفبائی ، جداول بیماریها و روشهای درمانی دسترسی آسان محققین را به مطالب سودمند کتاب فراهم می سازد. همانگونه که در دیباچه کتاب طب طبیعی برای پزشکان بالینی ذکر شده است اینگونه کتابها علاوه بر بهره گیری از دانش روز ریشه در طب سنتی ملل دارد و می تواند برای محققین طب سنتی ایران ، زمینه ساز تالیف آثار فاخری متناسب با زمان و پیشینه بی مانند طبی ایران گردد